Türkçe
Eş sesli sözcükler ve anlam ilişkisi
Aynı yazılan sözcükleri bağlam içinde karşılaştır.
Kısa açıklamaEş sesli, başka adıyla sesteş sözcükler, yazılış ve söylenişleri aynı olduğu hâlde anlamları farklı olan sözcüklerdir. Temel okul ayrımında bu anlamlar arasında yakın bir anlam bağı aranmaz. Bir sözcüğün mecazlaşmış veya genişlemiş anlamlarını her zaman ayrı bir sesteş sözcük saymak doğru değildir.Bu rehberde
- Bağlam anlamı seçer
- Çok anlamlılıktan ayır
- Ses ve yazımı birlikte düşün
- “Bahçede gül açtı.” ile “Bu şakaya gül.” cümlelerindeki gül sözcüklerini açıkla.
- “Yaz geldi.” ve “Adını yaz.” cümlelerindeki yaz sözcüklerinin ilişkisi nedir?
- Farklı iki anlam görmek her zaman sesteşlik kanıtı mıdır?
- Bu konudan ne öğrendin?
- Sıradaki keşfin
Bağlam anlamı seçer
“Yaz çok sıcak geçti.” cümlesindeki yaz mevsim adıdır. “Defterine bir not yaz.” cümlesindeki yaz ise yazmak fiilinin emir biçimidir. Yazılışların aynı olması, cümledeki görev ve anlamlarının da aynı olduğu anlamına gelmez.
Çok anlamlılıktan ayır
“Masanın ayağı” ile “Çocuğun ayağı” ifadelerinde ayak sözcüğünün destek olma ve biçim benzerliği üzerinden ilişkili kullanımları vardır. Böyle örnekler çok anlamlılık çerçevesinde ele alınır. Anlamların farklı olması tek başına sesteşlik için yeterli ölçüt değildir.
Ses ve yazımı birlikte düşün
Şapka gibi işaretler veya farklı okunuşlar içeren sözcük çiftlerini yalnız ekrandaki benzer görünüşe göre sesteş sayma. Önce doğru yazımı ve söylenişi belirle. Emin olunmayan örnekte sözlüğün ayrı madde başları ve anlam açıklamaları ayrımı incelemeye yardımcı olur.
“Bahçede gül açtı.” ile “Bu şakaya gül.” cümlelerindeki gül sözcüklerini açıkla.
Çözüm yolunu göster
İlk gül çiçek adıdır. İkinci gül, gülmek fiilinin emir biçimidir. Bu iki kullanım temel okul örneklerinde sesteş olarak değerlendirilir. Görevlerini yalnız yazılışa değil cümlenin anlamına bakarak ayırırız.
“Yaz geldi.” ve “Adını yaz.” cümlelerindeki yaz sözcüklerinin ilişkisi nedir?
Farklı iki anlam görmek her zaman sesteşlik kanıtı mıdır?
Bu konudan ne öğrendin?
Tüm notlarım ↗Sıradaki keşfin
Bu dersteki tüm rehberler →Bu rehber temel kavramları açıklar; belirli bir sınıfın güncel müfredatını eksiksiz karşıladığı iddiasını taşımaz.
Bu rehber yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Yayın yaklaşımını oku.